Historia Evertonu

Everton Football Club to jeden z najlepszych angielskich zespołów, z długą i bogatą historią. Spośród 107 rozegranych do tej pory sezonów od momentu założenia ligi w Anglii, Everton aż 103 spędził w najwyższej klasie rozgrywkowej. Gdyby przez cały ten okres przyznawano 3 punkty za zwycięstwo i 1 za remis, to przez całą historię ligowych rozgrywek jedynie lokalny rywal, Liverpool, miałby na koncie więcej punktów w utworzonej w ten sposób tabeli.


Wybierz okres:
- Początki (1878-1888)
- Okres przed I wojną światową (1888-1915)
- Okres międzywojenny (1915-1939)
- Chude lata po wojnie (1945-1961)
- Powrót na szczyt (1961-1973)
- Jałowe lata 70-te (1973-1981)
- Era Kendalla (1981-1987)
- Od szczytu do dna (1987-1994)
- Era Royle'a (1994-1997)
- Na przełomie tysiącleci (1997-2002)
- Era Moyesa (2002- )


Okres przed I wojną światową


W związku z szerzącym się w Anglii zainteresowaniem piłką nożną założona została liga piłkarka. Miało to miejsce w roku 1888, a Everton był wśród 12-stu jej założycieli(pozostali to: Accrington, Aston Villa, Blackburn, Bolton, Burnley, Derby County, Notts County, Preston North End, Stoke, West Bromwich i Wolverhampton). W swoim pierwszym ligowym spotkaniu, 8 września 1888 roku, Everton pokonał 2-1 po obu golach Fleminga zespół Accrington, przy niemal 10-tysięcznej publiczności. Pierwsze dwa sezony to dominacja Preston(Everton zajmował odpowiednio 8. i 2. lokatę), jednak przy trzeciej próbie, to Everton wygrał rozgrywki.
Mistrzowie kraju z roku 1891
Mistrzowie kraju z roku 1891

Gdy Everton zaczął odnosić sukcesy, Anfield Road kupił John Houlding, który sprowokował konflikt z przedstawicielami Evertonu znacząco podnosząc czynsz za używanie obiektu. Wtedy też zdecydowano się na przeniesienie w inne miejsce, na Goodison Park, niedaleko, bo na przeciwną niż Anfield stronę Stanley Park. Otwarcie obiektu 24 sierpnia 1892 roku zgromadziło ponad 12 tysięcy osób. W pierwszym meczu na Goodison Park, Everton pokonał 4-2 Bolton, by dzień później rozegrać swój pierwszy na nowym obiekcie mecz w lidze, zremisowany 2-2 z Nottingham.

Po przeniesieniu na Goodison Park powstał problem, gdyż część pozostała na Anfield i w praktyce mieliśmy do czynienia z dwoma Evertonami, jednak liga uznała, że do zachowania nazwy prawo ma drużyna która przeniosła się na Goodison, dlatego na Anfield powstał Liverpool FC. Pierwsze Derby Merseyside między dwiema lokalnymi drużynami zostały rozegrane w sezonie 1894/95. Na Goodison Park, przy 44 tysiącach kibiców, 3-0 wygrał Everton, natomiast na Anfield, 26 tysięcy, padł remis 2-2.

Ten sam sezon przyniósł również skandal związany ze zniknięciem sporej części dochodów klubu, co zaowocowało wystąpieniem do sądu. Gdy z powodu złej pogody odwołano jeden z meczów, mimo zapewnień iż kibice będą mogli za darmo wejść na powtórzenie spotkania, doszło do zamieszek, które opanowywać musiała policja. W tym czasie do dymisji podał się prezes Evertonu oraz 4 członków zarządu. Jedną z nowych postaci w klubie był William Cruff, który spędził z Evertonem ponad 50 lat, będąc również w okresie międzywojennym prezesem.

Pierwsze stroje Evertonu, to koszulki w biało-niebieskie pasy, jednak gdy do klubu zaczęli przychodzić nowi zawodnicy noszący swe stare koszulki, postanowiono wszystkie przefarbować na czarno ze względów finansowych. Stąd też wziął się pierwszy przydomek Evertonu, The Black Watch, na cześć słynnej brygady. Później przewijały się też kolory łososiowy, rubinowy, oraz różne odcienie niebieskiego, by na początku XX wieku przejść na kolor ciemnoniebieski(royal blue), stąd kolejny przydomek, The Blues.

Kolejny przydomek to The Toffees lub The Toffeemen. Nazwa ta wzięła się prawdopodobnie od sklepu z cukierkami Mother Noblett's Toffee Shop, który znajdował się w pobliżu stadionu i gdzie szczególnie przed meczami chętnie kupowano słodycze. Toffee to również określenie Irlandczyka, których w Liverpoolu nie brakowało.

Trzech prób potrzebował Everton, by wywalczyć mistrzostwo kraju, również trzech finałów potrzebował do wywalczenie pierwszego w historii FA Cup. Wcześniej The Toffees uznawali wyższość Wolverhampton w 1893 i Aston Villi w 1897. Trofeum udało się wywalczyć w roku 1906, gdy po wygranym 2-0 półfinale z Liverpoolem, Everton wygrał 1-0 finał z Newcastle, po golu Alexa Younga. Według relacji z meczu, The Toffees zasłużyli na zwycięstwo, będąc zdecydowanie lepszą stroną szczególnie w drugiej połowie.
Zwycięzcy FA Cup w 1906 roku
Zwycięzcy FA Cup w 1906 roku

Również rok później udało się dojść do finału, jednak wtedy lepsze okazało się Sheffield Wednesday wygrywając 2-1. Gola dla Evertonu strzelił Jack Sharp, który co ciekawe reprezentował Anglię zarówno w krykiecie jak i piłce nożnej. W sezonie 1908/09 grający w barwach The Toffees, Bertie Freeman ustanowił rekord ligi strzelając 36 bramek w 37 spośród 38 rozegranych przez Everton spotkaniach.

Na swój drugi mistrzowski tytuł The Toffees czekali 24 lata, by wywalczyć go w sezonie 1914/15, wyprzedzając zaledwie o punkt Oldham. Najważniejszymi postaciami tego sukcesu byli: Jimmy Galt, Harry Makepeace, Jack Sharp, Sam Chedgzoy i Bobby Parker, który strzelając 36 bramek wyrównał rekord Freemana(choć wystąpił w 35 spotkaniach, a więc o 2 mniej niż Freeman). Chedgzoy słynął ze swych świetnych dośrodkowań i co za tym idzie ogromnej liczby ayst, wpisał się on również do historii po tym, gdy w meczu z Tottenhamem na White Hart Lane podał do siebie piłkę z rzutu rożnego i strzelił bramkę, która nie została uznana, a wydarzenie to spowodowało wprowadzenie zmian w regułach odnośnie rzutów rożnych.

Przerwa związana z I wojną światową spowodowała, iż tytuł mistrza Anglii został przy Evertonie na niemal 5 lat, gdy The Toffees po wojnie musieli oddać go lokalnemu rywalowi, Liverpoolowi.
Mistrzowie kraju z roku 1915
Mistrzowie kraju z roku 1915